Những sinh mạng thoát chết từ cơn tỉnh ngộ của mẹ trầm cảm

Ngọc, 28 tuổi vốn là một thầy giáo hiền khô lành, hòa nhã với mọi người. Sau khi sinh nam nhi đầu lòng, ai cũng chúc mừng nhưng cô lại luôn cảm thấy ngán ngẩm, mỏi mệt. Con không chịu bú, khóc ngằn ngặt suốt ngày đêm, nhiều lúc Ngọc nản, bỏ mặc con, lấy tay bịt tai, ôm đầu ngồi một góc. Bị nhà chồng chỉ trích là không biết dỗ và chăm con, Ngọc càng buồn, suốt ngày khóc, không ăn, không ngủ. sau cuối, trước ngày cả nhà làm đầy tháng cho cháu, cô bế con ra sông, định tự tử. Khi lội nước tới ngang bụng, Ngọc nhìn xuống đứa con trong tay thì em tí hon nhỏ đột nhoẻn cười.

“Nụ cười của con đã tiến công thức cô ấy. Ngọc đã bế con trở lại và được gia đình đưa đi trị liệu”, tiến sĩ Lã Thị Bưởi, Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Tâm lý Giáo dục (Hà Nội), kể. 

nhung-sinh-mang-thoat-chet-tu-con-tinh-ngo-cua-me-tram-cam

Ảnh minh họa: Self.

Bà Bưởi cho biết, đối với hồ hết phụ nữ, sinh con là một trải nghiệm hạnh phúc nhưng đó cũng là cuộc vượt cạn gieo neo gây cho họ nhiều chuyển đổi về tâm sinh lý, thậm chí dẫn tới trầm cảm sau sinh như Ngọc. 

Theo tiến sĩ Bưởi, hội chứng này xảy ra là do sự phối hợp của 3 yếu tố: nội tiết – tâm lý – xã hội. Sau sinh, nội tiết thay đổi, lượng máu mất nhiều, lại có thể bị kiệt sức, mất ngủ do phải chăm con, tâm lý người mẹ dễ bất ổn. Một số người phiền muộn, lo lắng trong thai kỳ, có hôn nhân xấu số hoặc kinh tế khó khăn, không được chồng và gia đình tương trợ cũng dễ rơi vào u uất. Những chị em nhạy cảm, kĩ năng thích ứng kém thường dễ bị trầm cảm sau sinh hơn. 

Chuyên gia cho biết, hay gặp và nhẹ nhất là người mẹ cảm thấy buồn, mỏi mệt, muốn khóc, lo lắng và gắt gỏng ngay tuần đầu sau sinh rồi sau đó tự thăng bằng.

Những trường hợp trầm cảm nhẹ và trung tầm thường mất hứng thú với mọi thứ, hay khóc, vô vọng, đôi lúc hoảng sợ, lo không thể chăm con, ngại giao tiếp. Một số chị em còn thấy mình xấu xí, sợ chồng ruồng bỏ, có ý định tự sát hoặc làm hại con. 

Bà Bưởi cho biết, đáng sợ nhất, dù ít gặp, là loại trầm cảm nặng có loạn thần khi người phụ nữ có thể lú lẫn, mê sảng, bị hoang tưởng ảo giác. 

Theo chuyên gia, khi được điều trị kịp thời và có gia đình tương trợ, người phụ nữ trầm cảm sau sinh thường sẽ sớm hồi phục hoàn toàn. Trường hợp chị Thanh (Trường Chinh, Hà Nội) là một tiêu biểu. 

Chị Thanh được gia đình đưa tới trong tình trạng người gầy rộc, thẫn thờ. Trước đó, sau khi sinh một tháng, chị thường cảm thấy buồn chán, nghĩ mình là người vô dụng. Cô con gái thế hệ chào đời phải giao cho chị gái Thanh chăm sóc vì mẹ không muốn đụng tới con.

vô vọng cùng cực, Thanh bắt xe tới Yên Tử (Quảng Ninh), xin lên đỉnh chùa với ý định sẽ gieo mình xuống tự vẫn để không ai tìm thấy nữa. Thấy Thanh nét mặt thất thần, vị sư thầy không cho cô lên núi, khuyên cô ngơi nghỉ và nói “Con nên về vì đang có người chờ con ở nhà”. Nghe câu đó, Thanh cảm thấy như bừng tỉnh và bắt xe trở lại Hà Nội. Tới bến xe Mỹ Đình, cô thấy một người người chơi thân đang đợi mình. Hóa ra, khi phát hiện Thanh bỏ đi, gia đình, đồng chí đã tá hỏa chia nhau đi tìm ở khắp nơi.

Khi được đưa tới gặp nhà tâm lý, cô tâm sự: “Thà bị cụt tay, mất chân hay chết đi cho xong chứ cháu không thể chịu nổi cảm giác khổ cực, vô vọng kinh khủng thế này”. Sau khi được trị liệu và tương trợ của gia đình, Thanh đã dần thoát khỏi tình trạng u uất. Đi làm lại, Thanh còn được đồng nghiệp làm điểm tựa bằng sự sẻ chia, đùm bọc. Cô đã tìm thấy nụ cười và sự gắn bó khi ở bên con.

Tiến sĩ Bưởi cho biết, hiện nay, nhiều người chưa hiểu rõ hội chứng trầm cảm sau sinh nên khi gặp tình trạng này không biết tìm kiếm sự tương trợ. Nhiều người vợ rơi vào tình trạng này còn bị chồng và người thân chỉ trích nên càng thuyệt vọng. Trường hợp của Trâm (Bắc Giang) là một minh chứng. 

Sinh con được nhì tuần, Trâm nhất định không chịu bế con, không cho con bú, hễ ai nhắc cô phải chăm con thế này, dỗ tí hon nhỏ thế kia thì cô nổi khùng. Thấy vậy, gia đình chồng cho là con dâu xấc xược nên càng trách móc. Bố mẹ Trâm tới thăm, thấy con gái phờ phạc, chỉ than khóc, không muốn thì thầm thì cho rằng cô bị nhà chồng đối xử tệ. Mẹ cô còn đay nghiến con ngu không biết chọn chồng. “Nó là đứa ngoan hiền khô, trước giờ lúc nào cũng đúng mực, chắc bị o ép hay không được quan tâm, chăm sóc thì thế hệ thành ra thế này”, mẹ Trâm nói khi đưa con đi khám.

Chuyên gia xác định Trâm bị trầm cảm sau sinh và đề xuất người thân quan tâm, tương trợ điều trị. Dù vậy, nhì bên gia đình vẫn mải đả kích, đổ lỗi cho nhau. tới khi phát hiện Trâm có ý định ôm con tự tử, gia đình nhà chồng đã viết ngay đơn ly dị cho nam nhi còn bố mẹ Trâm thì tới đón con gái về. 

Tiến sĩ Lã Thị Bưởi cho biết, khi vợ trầm cảm sau sinh, vai trò của người chồng rất quan yếu. Người đàn ông cần quan tâm san sớt với vợ bằng hành động và lời nói, tương trợ chăm sóc con, để vợ cảm nhận được sự yêu thương, an toàn.

Tình trạng này vẫn có kĩ năng tái phát khi sinh nở nên những chị em từng có bộc lộ rối loạn cảm xúc khi sinh nên được tư vấn kỹ trước khi mang bầu lần sau để có những sự sẵn sàng chu đáo, tránh rơi trầm cảm lần nữa. 

Vương Linh